Afetle mücadeleye ‘Diren’ katkısı

İzmir Ekonomi Üniversitesi (İEÜ) Endüstriyel Tasarım Bölümü öğrencisi Bade Ruşen
Karadeniz, afet sonrasındaki arama-kurtarma çalışmalarında kullanılması amacıyla
‘Diren’ adlı özel bir cihaz geliştirdi. İçindeki sensörler sayesinde yerin metrelerce altında
nabız ölçerek canlı olup olmadığını tespit edebilen, kurtarma ekiplerine anlık veri
aktarabilen, 12 santimetre en ve boya sahip Diren, İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı
Birlikleri (İMMİB) Endüstriyel Tasarım Yarışması’nda birinci seçildi. Plastikten mamul
ürünler kategorisinde, doğal afet ve acil durum konseptiyle yapılan yarışmada birinciliğe
ulaşan Karadeniz, 60 bin liralık ödülün ve yurt dışı eğitim bursunun da sahibi oldu.
İEÜ Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi Endüstriyel Tasarım Bölümü 4’üncü sınıf
öğrencisi Bade Ruşen Karadeniz, projesini yaklaşık 5 ayda tamamladı. Türkiye’nin
deprem kuşağında yer aldığı gerçeğinden yola çıkarak afet sonrası enkazdaki arama-
kurtarma çalışmalarına nasıl katkı sağlayabileceğine odaklanan Karadeniz, Diren adını
verdiği çalışmasıyla fark yarattı. Projesinde, tüm detayları en ince ayrıntısına kadar
düşünen Karadeniz, Diren’in maketini de yaptı. İEÜ Endüstriyel Tasarım Bölüm Başkanı
Dr. Can Özcan, Öğretim Üyeleri Doç. Dr. Onur Mengi ve Doç. Dr. Deniz Deniz ile
Öğretim Görevlisi Yavuz Cengiz’in destekleriyle hayata geçirdiği Diren’in patentini
almaya hazırlanan Karadeniz, projesine ilişkin bilgiler verdi.

SENSÖRLER SAYESİNDE KOLAYLIKLA ALGILIYOR
Son dönemde Türkiye’de art arda meydana gelen depremlerin kendisini de etkilediğini
belirten Karadeniz, “Diren, afet sonrası hayatta kalma şansını artırmak ve arama-
kurtarma operasyonlarını hızlandırmak için geliştirdiğim, yenilikçi bir cihaz. Enkazda ilk
72 saat, yaşam belirtilerinin hızlı ve doğru tespiti için kritik öneme sahiptir. Diren,
içindeki RF sensörleri ile yerin metrelerce altında bile nabız tespiti yapabiliyor. Bunların
yanı sıra ‘LoRa’ iletişim modülü aracılığıyla kurtarma ekiplerine anlık veri aktarımı
sağlıyor” diye konuştu.

YAŞAM BELİRTİSİ OLDUĞUNDA YEŞİL IŞIK VERİYOR
Cihazın üzerinde LED ışıkları olduğunu ve bu ışıkların cihazın konumunu gece
operasyonlarında daha belirgin hale getirdiğini söyleyen Karadeniz, “Enkazın üzerindeki
tarama esnasında kırmızı renkte yanıp sönen ışıklar, bir yaşam belirtisi algılandığında
yeşile dönüyor. Bu görsel bildirim, kurtarma ekiplerinin dikkatini hızla yönlendirerek
operasyonel verimliliği artırıyor” diye konuştu.

ENERJİ KAYNAĞI OLARAK DA KULLANILABİLİR
Diren’in üzerinde mikro güneş panellerinin bulunduğunu ve bu sayede cihazın
powerbank olarak da kullanılabileceğini belirten Karadeniz, “Diren, her açıdan ışık
toplama özelliğine sahip. 5000 mAh lityum-iyon batarya, cihazın sadece uzun süreli
çalışmasını sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda powerbank işlevi görerek saha
ekipmanlarına destek vermeye de olanak sağlıyor. Özetle Diren, güneşten aldığı enerjiyi
depoluyor ve biz Diren’i telefon ya da ekipman şarj etmekte de kullabiliyoruz” dedi.

ZORLU HAVA ŞARTLARINA DAYANIKLI
Karadeniz, sözlerini şöyle sürdürdü: “Cihazın denge stabilitesi mekanizması var. Her
durumda sabit ve çalışır durumda kalabiliyor. Diren’in dış yüzeyinde ise polikarbonat,
aramid fiber, paslanmaz çelik, lamine cam ve kauçuk gibi malzemeler var. Bu sayede
cihaz, zorlu çevre koşullarına da çok dayanıklı. Enjeksiyon kalıplama, hassas montaj ve
elektronik entegrasyon teknikleriyle üretilen Diren, hafif ve taşınabilir yapısıyla hem
yerel hem de uluslararası afet yönetimi için çözüm sunuyor.”